Yazar : Neşe YURDAL
Türü : Özgün Makale
Baskı Yılı : Aralık 2020
Doi Number : http://dx.doi.org/10.29228/ijiia.139
Sayı : 11
Dönem : 5.Cilt Kasım/Aralık Kış Dönemi
Tarih : 2020-11-17 14:18:55

ÖZET


Natüralizmin en önemli oyun yazarlarından kabul edilen Hauptmann’ın Dokumacılar adlı oyununu, 1848 yılında gerçekleşen Silezyalı dokumacıların isyanı olgusuna dayanır. Hauptmann oyunu çeşitli incelemeler, tanıklıklar ve babasından dinlediği, yoksul bir dokumacı olan dedesinin isyana ilişkin deneyimlerinden yararlanarak yazmıştır. 19. Yüzyıl, üretim biçimlerinin dönüştüğü ve buna bağlı olarak gerçekleşen büyük toplumsal alt üst oluşların yaşandığı bir tarihsel süreçtir. Hauptmann’ın yaşadığı dönemde de ekonomik toplumsal dönüşümler sürmekte, emek-sermaye çelişkisi derinleşmektedir. Dönemin, sonuçları günümüze değin uzanan toplumsal hareketliliği, sanatsal alanda da çeşitli yansımaları olan yeniliklere yol açmıştır. Tiyatro yazınında da, geleneksel oyun yazma biçimleri ve konuları değişmektedir. Düşünür, Karl Marx, toplumsal değişimlerin insan yaşantılarını altüst ettiği, kapitalist mülkiyetin çok hızlı bir biçimde güçlenerek toplumsal yapıdaki her türlü işleyiş ve ilişkileri derinden sarstığı söz konusu sürecin yakın tanığıdır. Marx temel yapıtı kabul edilen Kapital’de, Kapitalist sistemin temel yasalarını bulgulayarak, sürecin dönüşüm dinamiklerini analiz etmiştir. Hauptmann’ın Dokumacılar adlı oyunu, kapitalizmin sermaye biriktirme süreciyle ve buna bağlı olarak gelişen toplumsal dönüşümlerle yakından ilgilidir. Bu yazı kapsamında, Sanayi Devrimi’nin farklı katmanlardaki yaşanış biçimlerini gerçekçi bir çevresel betimleme ve kişileştirmeyle sergileyen Hauptmann’ın Dokumacılar’ı, Karl Marx’ın, ekononomi-politiğe ilişkin kavramları ve toplum düşüncesi bağlamında ele alınmıştır. Üç ana bölümden oluşan çalışmanın ilk bölümünde Marx’ın ekonomi-politik kuramını geliştirdiği tarihsel sürece ve Marx’ın kuramının temel kavramlarına, ikinci bölümde Haupttmann’ın Dokumacılar oyununun tarihsel-toplumsal arka planına odaklanılacak, üçüncü bölümdeyse, oyun, Marksist eleştirinin temel kavramları üzerinden incelenecektir.

Anahtar Kelimeler

Dokumacılar, kapitalizm, natüralizm, Marx, sanayi devrimi
Contact Us

We're not around right now. But you can send us an email and we'll get back to you, asap.

Not readable? Change text. captcha txt

Start typing and press Enter to search